Dialog, a dark side… !?

A co to za cholera, ta cała ‘dark side’? Będzie o Pink Floyd czy Star Wars? Nie, niniejsza rozprawka piknika, przeznaczona dla pikników, dotyczy „dark side of the Fanatics”. Skrótu myślowego, którym posłużył się jeden z kibiców, ultras z Cyberf@nów z długoletnim stażem w grupie OFMC, w dyskusjach zeszłorocznych po meczu z Jagą. W rodzimym języku, dokładniej rzecz ujmując, o „mrocznej stronie fanatyków”!

Takiego określenia użył kibic Arczi w debacie na czarnej-eLce, konkretnie cytując: „Nie da się jednak akceptować fanatyzmu Żylety, tak jak wielu z was to robi, np. poprzez gloryfikowanie jedynie flag, głośnego dopingu i opraw (bez rac rzecz jasna hehe). Fanatyzm się albo akceptuje w całości, także z tą mroczniejszą jego stroną, albo w ogóle.”

Co za czort ta „mroczna strona”, niby wszyscy wiemy, a jednak... Gdy piknik rozkminia kumatych zawsze to musi śmiesznie, zabawnie wyglądać szczególnie dla tych drugich. Wychodzę z założenia, że w zasady w grupie, do której nie należę lepiej się nie wtrącać, o ile wpływu na mnie nie mają, tak i nic mi do funkcjonowania „Żylety”, o ile jej działanie nie wpływa na klub, któremu już wspólnie kibicujemy i na którego rozwoju zgodnie z deklaracjami wspólnie nam zależy. Tym wiedziony oraz słowami Arcziego z marca ubiegłego roku: „Naszym, wspólnym celem jest znalezienie złotego środka. Żeby fanatyzm rozwijał się według zdrowych zasad i nie szkodził klubowi, wam. Wydarzenia z meczu z Jagiellonią myślę, że pomogą to osiągnąć. Jestem w tym względzie optymistą. A do was apeluje, nie odwracajcie się od Żylety. Nie warto” podjąłem próbę narażenia się na śmieszność rozkminki. Od Żylety się nie odwróciłem, jestem zwolennikiem dialogu, kibicowskiej koegzystencji, ale też zamiast optymizmu w tej chwili mam spore obawy czy ponownie „fanatyzm” nie zaszkodzi Legii, czy jego „mroczna strona” nie uaktywni się na finale pucharu Polski, a post factum gdy notable piłkarscy i rządowi administratorzy będą się zastanawiać nad karami i sankcjami dla klubu, będzie krzyk i lament, z drugiej strony wówczas ponownie nie padną słowa: „Wiem i rozumiem doskonale, że akcja z Jagą (tzn. z Leszkami - przyp. iocosus) jest dla was niesmakiem, który będzie się odbijał czkawką i zgagą przez długi czas. Nam również. Cenę za to zapłacimy wszyscy, także my, a może nawet przede wszystkim my - Żyleta. Czy było warto? Nie wiem. Z kibicowskiego punktu widzenia - tak. Nikt tego nie planował. Nie sądzę. Brano to pod uwagę, wiadomo. Jaga (Kolejorz) wybiegła, (wbiegł) nasi do nich pobiegli. Akcja, reakcja. Tyle. Kiedyś norma, dziś sensacja.”

Nie mam złudzeń, ze jakiekolwiek piknikowe wynurzenia taki lub podobny rozwój wydarzeń mogłyby powstrzymać, dlatego tekst jest skierowany do pikników, bo wydaje mi się że czasami sens „mrocznej strony fanatyków” gubimy, mylnie interpretujemy lub nadinterpretujemy, nie chcę też teraz lub w przyszłości jako zwolennik dialogu uchodzić za naiwniaka, nieświadomego pewnych rzeczy, właśnie jest przeciwnie, a mam też nadzieję że podobny stan świadomości posiadają decydujący o prowadzeniu dialogu panowie Mioduski, Wandzel i Leśnodorski. Ufam że dialog jest w imię zapobieżenia, a nie przyzwolenia, w tym drugim przypadku to by była jakaś niezrozumiała autodestrukcja i samozatracenie klubu. Jeśli ktoś uzna, że w swoich przemyśleniach błądzę, niech naprostuje piknika, w tym celu się też trudzę.

Czym zatem jest „mroczna strona”, niezbywalna cześć kibicowskiej tradycji, ważniejsza od nakładanych na klub kar: „Bolą mnie one może nawet bardziej niż wielu krzykaczy z tego tematu. Ale jeszcze bardziej bolałoby mnie to, gdybym musiał wraz z tysiącami innych naszych fanatyków i braci zrezygnować ze wszystkich wartości w jakie wierzymy i na jakich się wychowaliśmy.”

Moim zdaniem jej głównym elementem nie jest to „logo” i inne tego rodzaju „logotypy”  i to co z nimi związane:

(Legia – Den Haag 10.10.2010)

Przerabialiśmy to na c-L, nie bagatelizuję problemu, bo jeżeli zaistnienie wolfsangela na Ł3 jest uzależnione jedynie od tego że znajduje się wśród pzpn-owskich symboli zakazanych, a gdy one nie obowiązują to jest środowiskowo tolerowany i akceptowany, to znaczy że problem istnieje faktycznie, żadne zaklęcia, tłumaczenia tu nie pomogą, w tym konkretnym przypadku, zgadzam się z nestorem czarno-eLkowych dyskusji  – nie nazywajmy szamba perfumerią - ale nie mogę przyjąć, w głowie mi się nie mieści, żeby taki atrybut był reprezentatywny dla całego ruchu kibicowskiego na Ł3, żeby większość uczęszczających na Żyletę znając jego znaczenie i genezę równocześnie z nim się utożsamiała. „Misja patriotyczna” pod takim sztandarem powiedzieć, że brzmi kuriozalnie – to nic nie powiedzieć. Przyjmuję że jest to wykwit jakiejś przemożnej chęci bycia obrazoburczym, prowokacyjnym i anty wobec wszystkiego, „nienawidzącym wszystkich” i stąd tolerancja dla manifestowania przejawów głupoty. Taka kibolska swoista poprawność, żeby nie urazić, nie ograniczać niegrzeczności jednej z kibicowskich grup, jednego z antyestablishmentowych trendów. Jak być niegrzecznym to po całości, mrugając okiem, czyli przykrywając na usankcjonowanych imprezach ‘niewinny znaczek’  – tylko z tego  efekt żałosny.

Nie sadzę również, ze jakimś bardzo istotnym składnikiem „dark side” jest „kasa”, chęć jej pozyskania, trzepania, jakieś w tym celu prowadzone i legalne i ciemne, mafijne układy. Może istnieją, ale  kilkanaście lub kilkadziesiąt tysięcy kiedyś i obecnie przychodzących na Żyletę, utożsamiających się z jej zasadami, nie kierowało się intencją napychania forsą czyjejś kabzy. Jeśli już, to „finanse” „wykorzystują”, ale wątpię żeby kreowały „tradycję” w stopniu w jakim niektórzy zdają się to przypisywać.

Nie uważam żeby do powyższych, wymienionych „składowych” odwoływał się Arczi, raczej by im stanowczo zaprzeczył, taką przynajmniej mam nadzieję, jakieś odchylenie nazwijmy to ‘brunatne’ objawiało się w przeszłości na trybunach, ale nigdy ich nie zdominowało, a co do „kasiory” to  pierwotne zasady i zwyczaje panujące na Żylecie powstawały w czasach gdy szaliki kibicowskie dziergały na szydełku matki, babcie, żony i kochanki.

Co w takim razie jest „mroczną stroną fanatyków”, pielęgnowanym zwornikiem, tożsamościowym wyznacznikiem, kwantyfikatorem wspólnym dla całego środowiska. To miedzykibicowska rywalizacja oparta nie tylko na sile dopingu podczas meczów, ale i na bezpośredniej konfrontacji z użyciem siły fizycznej, zarówno na stadionach jak i poza nimi. Gotowość do aktywnej walki o klubowe barwy, reszta to pochodne. Funkcją tego jest ‘negatywne nastawienie’ do tych którzy takie praktyki chcą udaremnić, zatem do wszelkiego rodzaju służb powołanych do utrzymywania i przestrzegania porządku publicznego.  To pierwiastek kibiców piłkarskich – fanatyków – odróżniający ich od kibiców innych dyscyplin, jak również od pacyfistycznie nastawionych pikników chcących czerpać emocje, adrenalinę przede wszystkim  z przebiegu wydarzeń futbolowych na murawie. Wszyscy o tym wiemy, zdajemy sobie z tego sprawę, nikt tu Ameryki nie odkrywa, ani nie jest to wiedza tajemna. Kwestia w intensywności i natężenia tak zdefiniowanej „mrocznej strony fanatyków” jak i  formy jej występowania.

Zresztą dewizę z „regulaminu Żylety”: „Każdy ma obowiązek dumnie reprezentować Legię również poza stadionem. Bronić honoru i flag ukochanego klubu Stolicy.” – wielu z pacyfistycznie nastawionych pikników poprze, łącznie z niżej podpisanym, kwestia jest właśnie jednak w formule owej „obrony”? Czy jest to przeciwstawienie się agresji, czy też przyzwolenie na agresję w „mrocznym” również ofensywnym wydaniu, w tych jak to czasem się określa swoistych „podchodach kibicowskich” , czy w takim założeniu ‘obrona’ ma służyć propagowaniu  ulicznych i stadionowych bójek i zadym.

Jako piknicy w zależności jak postrzegamy indywidualnie te kwestie, możemy się do nich ustosunkować i odnieść. Przyjmując że miedzkibicowska siłowa rywalizacja jest permanentnym elementem ruchu kibicowskiego albo przybierzemy wobec  niego postawę bezkompromisowo przeciwstawną,  albo jesteśmy w stanie szukać jakiegoś modus vivendi. „Dialog” czy to piknika z kibolem, czy to właścicieli klubu z reprezentantami Żylety nie doprowadzi, że ruch kibicowski wyrzeknie się swojej „mrocznej strony”, to mrzonka, błąd u podstawy założenia, pytanie czy jest możliwa jakaś formuła takiego współdziałania, współistnienia,  żeby  „mroczna strona fanatyków”  nie stanowiła zagrożenia dla rozwoju lub wręcz egzystencji klubu na poziomie do którego chcieliby zmierzać i właściciele i piknicy i jak deklarują również i fanatycy:  „Zawsze, wtedy i dziś, dobrem nadrzędnym jakie rysowało i nadal rysuje się przed moimi oczami, to dobro Legii, zarówno tej stricte sportowej, jak i kibicowskiej. I to nas powinno łączyć. Przynajmniej na papierze.” – papier wszystko zniesie, ważniejsze są realia i praktyka, deklarując: „Żyleta, czy się to komuś podoba czy nie, nadal będzie niepokorna oraz lojalna własnym wartościom, będzie stała w ich obronie. Choćby cząstki. Będzie to czynić do końca, z miłości do klubu, jak i do swoich trybun. Naszym, wspólnym celem jest znalezienie złotego środka.” - czy znalezienie takiego „środka” jest możliwe i bez wzajemnej ściemy na czym powinno się zasadzać?

Dałbym wiarę Arcziemu, podobne nastawienie zapewne przyjęli za dobrą monetę obecni włodarze klubowi zamieniając „przykręcanie śruby” na „dialog”. Niedawno wśród naszych czarno-eLkowych komentarzy została wyłuszczona taka teza: "Nieodłącznie (dużym) skupiskom (względnie) młodych ludzi, zwłaszcza płci mniej pięknej, towarzyszy agresja. No nie oszukujmy się, panowie. Każdy z nas, samców, nosi w sobie mniejsze, bądź większe pokłady testosteronu. W zamierzchłych czasach można było nadmiar tej uroczej substancji rozładować podczas wojen, zajazdów, turniejów rycerskich, pojedynków... Jakkolwiek niepoprawnie politycznie to nie zabrzmi, dzisiejsza kultura wypracowała bardzo mało furtek ujścia dla buzujących hormonów. Dawno temu, jeszcze w gościnnych progach BzK, zdarzyło mi się wygłosić kontrowersyjną tezę (tu serdecznie ściskam Wallesa), że chuligańskie ustawki są.... zdrowe. Spotkają się chłopaki w ustronnym miejscu, potrzaskają po pyskach, zneutralizują to, co im tryska z uszu i hej, po zabawie.”  - idąc tym tropem może i by było „po zabawie”, pełnoletni  dorośli faceci jeżeli chcą się wzajemnie naparzać, są świadomi  konsekwencji i przygotowani na nie, faktycznie niech to robią, kto chce, komu tego potrzeba, niech w to się bawi. Różnica między układem ustawkowym, legalnym i nielegalnym nawet zaczyna się zacierać:

Ustawka jawi się lepszym rozwiązaniem niż doraźne zgrywanie turbokozaka z MMA  i ganianie się po trybunach i mieście, to drugie wcześniej czy później doprowadzi do finału w „krakowskich realiach”. Kto chce ‘testosteron’ sprawdzać na równych zasadach, proszę bardzo, osobiście nic mi do tego, konkretne zachowania respektuję, dedykowany onegdaj „kalendarz turystyczny z 97” odbieram z przychylnym uśmiechem .

Czy dzięki temu że „grupy sportowe” że skonkretyzowani silnoręcy zogniskują siłowe rozwiązania w swoich wymiarach, szansa na dialogowy wypracowany „środek” się zwiększa. Arczi miał rację będąc rok temu optymistą? Rzeczywistość choćby i ta właśnie z Jagi temu zaprzecza. Odwołam się do zasad propagowanych na Żyleta.info: „Kiedyś słowa ultras i hooligans w naszym kraju pokrywały się (...) Najnowsze pokolenie kibiców wychowuje się już na przekonaniu  hooligans to panowie od sportu, a ultras to Ci, którzy przygotowują oprawę. I basta. Nie ingeruję w sekcje sportowe, ale reszta, młyn i Żyleta także powinna mieć odpowiednią mentalność i być gotowa na wszystko. (...) By nie doprowadzić do czegoś takiego trzeba młyn odpowiednio wychować? nie oszukujmy się, czasem są potrzebne radykalne środki. Ugrzecznienie i złe pojmowanie sensu ultra może doprowadzić do zatarcia się priorytetów i zrobienia z ultrasa pokornego chłopca od machania balonem”  - skąd zatem optymizm, jak pogodzić wpajanie, zaszczepianie ‘współodpowiedzialności za klub’ gdy może się coś takiego spotkać z zarzutem  haniebnego , wbrew tradycji ‘ugrzeczniania’. Jeżeli Żyleta ma być gotowa na wszystko, jeżeli „każdy ultra powinien bronić swoich barw, a także odpowiednio reagować na obce. W każdym tego słowa znaczeniu.” – to zgodnie z takimi zasadami, najmniejsza prowokacja, zarzewie, choćby zbyt gorliwa wymiana deklaracji o przywiązaniu do własnych i braku szacunku dla innych barw może być sygnałem do totalnej rozpierduchy, zadymy zgodnej z tradycją z lat 80’ i 90’. Jeżeli „sygnał”  padnie 2 maja na Narodowym to przy takim nastawieniu kilka tysięcy ultrasów w białych i niebieskich koszulkach chyżo pomknie by pokazać jacy to z nich gieroje, na miarę tych z ustawek, jacy są niegrzeczni i niepokorni i wierni kibicowskiej tradycji. Gdzie w tym wszystkim będzie miejsce na „współodpowiedzialność za klub”, skąd optymizm?

Powyższe dylematy są wewnętrznymi sprawami Żylety, jak pogodzić „niegrzecznego ultrasa wiernego mrocznej stronie fanatyków” z poczuciem odpowiedzialności za klub który ponoć się kocha, któremu się sprzyja i na którego rozwoju ponoć zależy, piknikom nic do tego: „Patologiczną jest sytuacja jeśli ultras (jakiegokolwiek klubu) chce się przypodobać tym, którzy go na co dzień próbują zniszczyć. Staje się z czasem takim jakiego chcą go widzieć media, mundurowi i postronni obserwatorzy. Tu pytanie jest jedno? co nas oni wszyscy obchodzą?” – pewnie i piknicy mają czy też miejmy tego świadomość, ale jeżeli skutkiem postępowania ‘niegrzecznego ultrasa’ klub będzie narażony na dotkliwe sankcje,  jeżeli będą podważały jego stabilny rozwój, to już będzie problem do którego każdy się może a nawet powinien odnieść. ‘Dialog’ służy temu żeby dyskusje odbywały się przed, a nie po fakcie.